Во белите и стерилни лаборатории исполнети со најразлични апарати, каде строго се почитуваат протоколи, правилата ретко и тешко се менуваат.
Но, научниот свет денес се соочува со сознанието дека ерата во која експериментите врз животни беа стандард полека станува минато. Со децении глувци, кучиња и други видови имаа клучна улога во тестирањето лекови и истражувањето болести, но технолошкиот напредок и етичките дилеми ја насочуваат науката кон поинакви решенија.
Во моментов повеќе земји подготвуваат конкретни планови за намалување или постепено укинување на одредени експерименти врз животни. Некои стандардни тестови, како оние за иритација на кожа, веќе се заменуваат со алтернативни методи, додека регулаторните агенции разгледуваат како да ги прилагодат прописите на новите технологии.
Во фокусот на промените се три главни пристапи: органоиди, „орган-на-чип“ системи и напредни компјутерски модели. Органоидите се тродимензионални структури одгледани од човечки клетки кои имитираат органи како мозок, црн дроб или црева. „Органите на чип“ комбинираат клетки и микроинженеринг за да го симулираат функционирањето на ткивата во реални услови и се користат за тестирање лекови и проучување болести. Паралелно, вештачката интелигенција анализира големи количини податоци и предвидува како одреден лек би делувал врз човечкиот организам.
Поддржувачите тврдат дека овие методи, покрај етичката предност, се и попрецизни бидејќи се темелат на човечка биологија. Критичарите, пак, предупредуваат дека засега не можат целосно да ги заменат живите организми и дека се потребни дополнителни истражувања и јасни регулаторни рамки.
Извор: Nature
Фото: Freepik
